ฉลาดคิด…ฉลาดเลือก

(บทความนี้ตีพิมพ์ในคอลัมน์ “Life is Learning” นสพ.กรุงเทพธุรกิจ วันอาทิตย์ที่ ​20/10/2556)

จากผลการสำรวจความคิดเห็นเนื่องในโอกาสวันเด็กแห่งชาติปี 2556 ที่ผ่านมา โดย “อาชีวะโพล” ที่ทำการสำรวจเด็ก ๆ จำนวน 1,214 คน ในหัวข้อที่ว่า “ของขวัญวันเด็กที่อยากได้ที่สุดในปีนี้ คือ อะไร?” คำตอบที่ได้ออกมาดังนี้

อันดับ 1 โทรศัพท์มือถือ /คอมพิวเตอร์ /เครื่องเล่นเกม แผ่นเกม  (40.18% )

อันดับ 2 เงิน /ทุนการศึกษา  (31.46%)

อันดับ 3 ของเล่น เลโก้ /หนังสืออ่านเล่น /เครื่องเขียน  (28.36%)

ใช่แล้วครับ โทรศัพท์มือถือ กลายเป็นสิ่งแรกที่เด็ก ๆ อยากได้ และเรียกร้องให้ผู้ปกครองซื้อให้ในโอกาสต่าง ๆ โดยพยายามยกหาเหตุผลความจำเป็นต่าง ๆ นานาเพื่อโน้มน้าวเราให้ใจอ่อน

หากเราใจอ่อน ยอมซื้อให้ เพราะกลัวว่าเขาจะไม่รักเรา หรือเพื่อเป็นการตัดรำคาญไป ก็จะทำให้เด็ก ๆ ไม่ได้เรียนรู้ในคุณค่าของของที่ได้มา แต่หากเราใช้เหตุการณ์นี้มาเป็นโอกาสในการเรียนรู้เพื่อฝึกคิดไปด้วยก็จะทำให้ได้ประโยชน์กับตัวเด็กเองที่จะนำทักษะการคิดนี้ไปใช้ในการเลือกซื้อของต่าง ๆ หรือตัดสินใจเรื่องต่าง ๆ ได้อย่างรอบคอบ

Check_List

เครื่องมือพื้นฐานด้านการคิดตัวหนึ่งที่จะแนะนำให้ใช้ คือ CAF ย่อมาจากคำว่า Consider All Factors การใช้ CAF คือ การตั้งคำถามว่า “มีปัจจัยอะไร หรือเงื่อนไขอะไรที่เกี่ยวข้องที่เราต้องนำมาพิจารณาในเรื่องนี้”

“มีปัจจัยอะไรบ้าง ที่จะต้องพิจารณาในการซื้อโทรศัพท์มือถือ ?”

  • วัตถุประสงค์การใช้ (ใช้โทรออก-รับสายเข้า, ใช้รับส่ง e-mail, ใช้หาข้อมูลทาง Internet, ใช้ติดต่อเพื่อนผ่าน Social Network  เช่น Line, Facebook)
  • กล้องถ่ายรูปจำเป็นหรือไม่, ขนาดความละเอียดที่เหมาะสมควรเป็นเท่าไหร่
  • หน่วยความจำที่เหมาะสมควรมีความจุเท่าไหร่
  • ขนาดหน้าจอควรมีขนาดเท่าไหร่
  • แบตเตอรี่ใช้งานได้ต่อเนื่องกี่ชั่วโมง
  • เงื่อนไขการรับประกันสินค้า
  • ศูนย์บริการมีที่ไหนบ้าง
  • งบประมาณ

เมื่อเราได้ปัจจัยต่าง ๆ ที่จะต้องพิจารณามาครบถ้วนแล้ว จึงค่อยนำโทรศัพท์มือถือรุ่นต่าง ๆ มาพิจารณากับความต้องการพื้นฐานของเรา ก็จะทำให้เราได้โทรศัพท์มือถือที่ตรงกับวัตถุประสงค์การใช้งานอย่างแท้จริง และอยู่ในงบประมาณที่เราตั้งไว้
การฝึกใช้เครื่องมือ CAF นอกจากจะสามารถฝึกใช้ในกรณีที่ต้องการซื้อสิ่งของต่าง ๆ แล้ว ยังสามารถนำมาใช้ในการวางแผนต่าง ๆ ได้ด้วยเช่นกัน

ยกตัวอย่างเช่น ในเดือนตุลาคมที่จะถึงนี้ ซึ่งเป็นช่วงปิดเทอม ครอบครัวของเรามีโปรแกรมที่จะไปเที่ยวทะเลที่หัวหินกัน 2 วัน 1 คืน ก็สามารถนำสถานการณ์นี้มาให้เด็กน้อยฝึกใช้เครื่องมือ CAF

ในการเตรียมกระเป๋าเดินทางของตนเอง “ในการไปเที่ยวทะเลครั้งนี้ ต้องเตรียมอะไรไปบ้าง”

  • ชุดว่ายน้ำ
  • แว่นตาว่ายน้ำ
  • หมวกใส่กันแดด
  • ครีมกันแดด
  • ชุดสำหรับเล่นน้ำทะเล
  • ชุดนอน
  • ชุดชั้นใน
  • ชุดอาบน้ำ (สบู่, แชมพู, ยาสีฟัน, แปรงสีพัน, โฟมล้างหน้า)

ก็จะได้ออกมาเป็น check list สำหรับการเตรียมกระเป๋าเดินทาง

เห็นไหมละครับว่าเราสามารถฝึกคิดได้ทุกสถานการณ์ ขึ้นอยู่กับเราว่าจะนำเครื่องมือฝึกคิดต่าง ๆ มาใช้ได้อย่างเหมาะสมกับแต่ละสถานการณ์อย่างไร เพราะสิ่งเหล่านี้ไม่มีสอนในห้องเรียน ขอให้ Enjoy thinking นะครับ

“นายเรียนรู้”

บุญเลิศ คณาธนสาร

boonlert.alert@gmail.com

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s